Ngày 13/11/2026, Công ty Cung ứng Quốc gia Brazil (Conab), cơ quan theo dõi mùa vụ của Chính phủ Brazil, công bố bản khảo sát thứ hai cho vụ ngũ cốc 2026/27. Năm nay Brazil gieo trồng giữa lúc El Niño rất mạnh, nên bản tin cho thấy khá rõ mưa nắng thất thường tác động tới ruộng đồng ra sao.
Tổng sản lượng: tăng so với vụ trước, giảm nhẹ so với tháng 10
Conab dự báo Brazil thu 366,1 triệu tấn ngũ cốc và hạt có dầu, cao hơn vụ trước 1,3% (khoảng 4,6 triệu tấn), nhưng thấp hơn 0,3% so với bản khảo sát tháng 10/2026 (367,1 triệu tấn).
Diện tích gieo trồng ước 85,3 triệu ha, tăng 2,3%.
Cây vụ một còn đang gieo, còn vụ hai, vụ ba và cây vụ đông gieo từ tháng 1 đến tháng 6, nên các con số sẽ còn điều chỉnh.
Đậu tương, ngô vẫn tăng
Đậu tương: 49,3 triệu ha, tăng 1,4% (mức tăng thấp nhất 20 năm); sản lượng 181,6 triệu tấn, tăng 0,7%, dù năng suất bình quân dự kiến giảm 0,8%. Đầu tháng 11 cả nước đã gieo 54,3% diện tích, nhanh hơn trung bình 5 năm (51,8%).
Ngô: cộng cả ba vụ khoảng 148 triệu tấn, tăng 2,4%. Riêng ngô vụ một tăng diện tích 10,7%, lên 4,5 triệu ha.
Bông: diện tích tăng 3,7%; theo Conab, một lý do là nông dân muốn có vụ giá trị cao hơn trước rủi ro El Niño.
Lúa gạo giảm 4,7% vì mưa lớn và trời lạnh
Conab dự báo Brazil thu 10,6 triệu tấn lúa, giảm 4,7% so với vụ trước và giảm 1,9% so với dự báo tháng 10. Diện tích khoảng 1,5 triệu ha, giảm 0,8%. Đến đầu tháng 11 mới gieo được 50,8% diện tích. Ở bang Rio Grande do Sul, sản lượng ước 7,25 triệu tấn, giảm 7,2%. Bản tin tả lại cảnh ngoài đồng:
Mưa lớn kéo dài, trời âm u, nhiệt độ thấp làm gieo sạ bị gián đoạn. Conab gắn lượng mưa nhiều này với ảnh hưởng của El Niño.
Đất ngập úng làm hỏng bờ ruộng, hạt nảy mầm kém, nhiều chỗ phải gieo dặm, có nơi phải gieo lại.
Lúa mọc không đều nên khó chọn lúc phun thuốc cỏ và bón thúc; mưa liên tục làm chậm việc bón thúc đạm và kali, có thể kéo dài vụ lúa.
Do thiếu lúa, Conab hạ dự báo xuất khẩu gạo còn 1,66 triệu tấn (giảm 14,8%) và ước tồn kho cuối kỳ chỉ còn 1,2 triệu tấn, giảm 33,7%.
Lúa mì hụt một phần ba
Vụ lúa mì 2026 chỉ ước đạt 5,3 triệu tấn, thấp hơn năm trước 33,2%, do giảm diện tích và thời tiết xấu ở miền Nam. Mưa nhiều làm lúa mì đạt chuẩn làm bột rất hiếm, nhiều lô phải chuyển sang làm thức ăn chăn nuôi; Brazil ước phải nhập khoảng 8,9 triệu tấn lúa mì.
El Niño rất mạnh, dự báo còn kéo dài
Theo phần phân tích khí hậu của bản tin, nhiệt độ mặt biển vùng Niño 3.4 cao hơn trung bình trên 2°C suốt tháng 10. Dẫn dự báo của Viện Nghiên cứu Khí hậu Quốc tế (IRI, Mỹ), El Niño sẽ tiếp diễn qua tháng 11, 12/2026 và tháng 1/2027. Cơ quan khí tượng Brazil (INMET) dự báo ba tháng tới mưa dưới trung bình ở phần lớn vùng Đông Bắc và Đông Nam, nhưng trên trung bình ở vùng Trung Tây và miền Nam.
Bà con mình nên để ý gì
Cùng một đợt El Niño mà nơi úng, nơi hạn. Bà con đừng suy từ chuyện nước ngoài sang ruộng nhà, mà nên theo dõi dự báo thời tiết chính thức cho đúng vùng mình.
Bài học từ ruộng lúa Brazil: mưa dầm làm lỡ lịch bón thúc và làm lúa mọc không đều. Nên dọn mương thoát nước, gia cố bờ, xem dự báo trước khi chọn ngày bón.
Đây là số liệu mùa vụ, không phải dự báo giá ngô, đậu tương hay gạo.
Lưu ý
Các con số trong bài là dự báo của Conab tại đầu tháng 11/2026 và được cập nhật hằng tháng, nên sản lượng cuối cùng có thể khác.
Tóm lại
Brazil vẫn hướng tới vụ ngũ cốc khoảng 366,1 triệu tấn nhờ mở rộng đậu tương, ngô. Nhưng El Niño rất mạnh đã làm lúa giảm 4,7% và lúa mì hụt một phần ba. Thời tiết cực đoan đánh vào khâu gieo sạ và bón thúc trước tiên, nên chuẩn bị thoát nước và lịch bón linh hoạt luôn là việc nên làm.
Bà con cần tư vấn thêm về bón phân cho lúa, ngô trong mùa mưa thất thường, cứ gọi số tư vấn trên website hoặc nhắn Zalo cho Chelate Asia nhé.
Tài liệu tham khảo: Conab – Acompanhamento da Safra Brasileira de Grãos, safra 2026/27, 2º levantamento (11/2026); Conab – Apresentação 2º levantamento safra de grãos (11/2026); Conab – Apresentação 1º levantamento safra de grãos 2026/27 (10/2026); IRI, Columbia University – ENSO Forecast (10/2026).
Ảnh minh họa: Marcelo Camargo/Agência Brasil, Wikimedia Commons (CC BY 3.0 BR).